Συνεχης ενημερωση

    Παρασκευή, 09-Νοε-2018 00:04

    Το Power Game των μονομάχων για την Προεδρία CDU στη μετά Μέρκελ εποχή

    • Εκτύπωση
    • Αποθήκευση
    • Αποστολή με email
    • Προσθήκη στη λίστα ανάγνωσης
    • Μεγαλύτερο μέγεθος κειμένου
    • Μικρότερο μέγεθος κειμένου

    Του Γιάννη Σαλαβόπουλου

    Ο Γερμανός μεταπολεμικός Καγκελάριος και συνιδρυτής του CDU, Konrad Adenauer, είχε πει την περίφημη φράση, "όλοι ζούμε κάτω από τον ίδιο ουρανό, αλλά δεν έχουμε όλοι τον ίδιο ορίζοντα", εννοώντας μεταξύ άλλων, ότι ένας πολιτικός ηγέτης όχι μόνο δεν πρέπει να χάνει τη μεγάλη εικόνα, αλλά να έχει και όραμα. Η εν λόγω φράση αυτής της μεγάλης πολιτικής φυσιογνωμίας, ίσως εν πολλοίς εξηγεί την πτώση των ποσοστών CDU/CSU και SPD, την έναρξη του τέλους της κυριαρχίας Merkel, η οποία είναι πλέον Καγκελάριος με ημερομηνία λήξης. 

    Η μέχρι πρόσφατα επιτυχημένη και κυρίαρχη Merkel σε κόμμα και πολιτικό σκηνικό σε Γερμανία και Ευρώπη, εξαιρετική σε επιμέρους στρατηγικές, τακτικές, "εξουδετερώνοντας" πολιτικά συχνά εσωκομματικούς αντιπάλους (όπως κάποτε τον Merz), δίστασε να προχωρήσει έγκαιρα σε ανασυγκρότηση και ανανέωση του κόμματός της, δεν αντέδρασε στα μειωμένα ποσοστά CDU και αυξημένα Πρασίνων και AfD στις τελευταίες ομοσπονδιακές εκλογές. Ως Καγκελάριος, αν και συναινετική, πολιτικά ισορροπίστρια, με απήχηση επί μακρώ στα κοινά της δεξιάς και του κέντρου, πέραν και του κόμματος της, συχνά σε μεγάλα θέματα έχασε τη μεγάλη εικόνα, ήταν αναβλητική, αλλά κυρίως της έλειπε ένα πραγματικό όραμα για Γερμανία, Ευρώπη αλλά και κόμμα, που είχε τόσο π.χ. ο Αdenauer όσο και ο Kohl. Το πρώτο πλήγμα ήρθε, όταν ο έμπιστος της Kauder έχασε από τον αντάρτη Brinkhaus την προεδρία της κοινοβουλευτικής ομάδας του CDU. Μετά τις ιστορικές απώλειες του σύμμαχου CSU στη Βαυαρία και του CDU στην Έσση, οι εσωκομματικοί αντίπαλοι την περίμεναν στη γωνία. Aναγκάστηκε στην ουσία να παραδώσει την ηγεσία του κόμματος αλλά και με βάση τις περισσότερες δημοσκοπήσεις, οι Γερμανοί ψηφοφόροι επιθυμούν πλέον να παραιτηθεί πριν το τέλος της θητείας της και από Καγκελάριος. 

    Το νέο πολιτικό τοπίο στη Γερμανία με σαφή αλλαγή τάσης και συσχετισμών 

    Η μεγάλη πτώση των λεγόμενων "λαϊκών" κομμάτων (CDU/CSU και SPD) στις πρόσφατες τοπικές εκλογές τόσο στη Βαυαρία όσο και στην Έσση μόνο τυχαία δεν ήταν. Ήλθε ως φυσική συνέχεια της δραματικής πτώσης των ποσοστών των δύο κομμάτων και κυρίως του SPD στις τελευταίες ομοσπονδιακές εκλογές και της μη ανάληψης πρωτοβουλιών και ανανέωσης.

    Αυτή την αλλαγή τάσης, δείχνει να την καρπώνονται προς το παρόν περισσότερο οι Πράσινοι, μετά το AfD και λιγότερο το FDP. Πολύ περισσότερο από το CDU/CSU, το SPD δεν μπορεί να χαρακτηρίζεται καν λαϊκό κόμμα, αφού σε όλες τις δημοσκοπήσεις έρχεται πέμπτο πίσω και από το AfD. Ήδη υπάρχουν έντονες εσωκομματικές γκρίνιες στο SPD, που έχει χάσει ταυτότητα και πυξίδα. To CDU, που για πολλά έτη είχε κυρίαρχο ρόλο, καθορίζοντας εν πολλοίς τις πολιτικές εξελίξεις, απειλείται από τους Πράσινους, ενώ στις πρόσφατες εκλογές οι εκροές του CSU σε Βαυαρία  και CDU σε Έσση ήταν περισσότερες σε Πράσινους παρά σε AfD. Το ίδιο και για το SPD. Μεγάλο ερωτηματικό είναι, αν η αυξητική τάση τους είναι παροδική ή θα έχει συνέχεια. Η τάση δεν έχει αναστραφεί ακόμα και μετά τη δήλωση αποχώρησης Merkel. Tο AfD παγιώνεται ως τρίτη δύναμη, το FDP κερδίζει από την πτώση του CDU σε δυναμικά κοινά και η Αριστερά από την πτώση του SPD. Σε περίπτωση πρόωρων εκλογών, μάλλον δεν θα μπορούσε να σχηματιστεί μεγάλος συνασπισμός και ρεαλιστικό θα ήταν συνασπισμός CDU/CSUκαι Πρασίνων ή και "Τζαμάικα". 

    Το προφίλ των υποψηφίων για την ηγεσία του CDU και τα σενάρια της επόμενης μέρας

    Τρία είναι προς το παρόν τα φαβορί για την ηγεσία του CDU, τουλάχιστον μέχρι τώρα αν και πολλά μπορούν να αλλάξουν.  

    * Η Anegrett Kramp–Karrenbauer είναι η εκλεκτή της Καγκελαρίου, που είναι μέντοράς της και θα έχει αν όχι επίσημα, σίγουρα στο παρασκήνιο την υποστήριξή της. Αυτό στην παρούσα φάση είναι εν μέρει πλεονέκτημα και εν μέρει μειονέκτημα. Είναι κοντά στην πολιτική προσέγγιση και χαμηλών τόνων στυλ Merkel. Είναι μια επιτυχημένη πολιτικός ως πρώην Πρωθυπουργός του Κρατιδίου του Σάαρλαντ. Της καταλογίζεται, ότι δεν έχει εμπειρία στην κεντρική πολιτική σκηνή και διεθνείς επαφές. Θα είναι δύσκολο να ξανακερδίσει τους απογοητευμένους που ψήφισαν AfD ή FDP, ίσως θα μπορούσε να έχει καλύτερη απήχηση στους κεντρώους. Θα έχει πιθανόν καλή "χημεία" με την Καγκελάριο και είναι από τους τρεις η ιδανική συνομιλήτρια με το SPD και η δυσκολότερη με το CSU. Δύσκολα μπορεί να ειπωθεί, ότι το κόμμα αλλάζει σελίδα αν εκλεγεί.

    * Ο δηλωμένος αντιμερκελιστής και προσεκτικά προετοιμαζόμενος Spahn, είναι ο νεότερος, ανήκει στην πιο δεξιά πτέρυγα του CDU, δεν έχει ισχυρό μέντορα. Αν και νεαρός, έχει διαγράψει αξιοσημείωτη πολιτική καριέρα, ως υφυπουργός Οικονομικών και ως Υπουργός Υγείας τώρα αλλά και μέλος ΔΣ CDU. Απευθύνεται ίσως σε παρόμοιο κοινό με τον Merz. Πιθανό να μπορούσε να ξανακερδίσει πίσω κάποιες ψήφους που πήγανε στο AfD, αλλά έχει μικρή απήχηση στο κέντρο. Του καταλογίζεται, ότι είναι πολύ νέος, δεν έχει την εμπειρία του Merz και ίσως θα έχει και άλλες ευκαιρίες στο μέλλον. Μια πιθανή συγκατοίκηση με Καγκελάριο θα είναι μάλλον προβληματική, ενώ είναι κόκκινο πανί για το SPD. Σε περίπτωση εκλογής του, σίγουρα η κεντρική γραμμή του κόμματος θα μετατοπιστεί δεξιότερα και με αυτόν στο τιμόνι πιθανόν ο μεγάλος συνασπισμός να μην έχει διάρκεια. 

    * Ο Merz, παλιός εσωτερικός αντίπαλος της Merkel είναι σαν έτοιμος από καιρό και μετά από ένα επιτυχημένο πέρασμα στον ιδιωτικό τομέα, επιστρέφει δριμύτερος στην κεντρική πολιτική σκηνή με μέντορα και υποστηρικτή στο παρασκήνιο το γνωστό μας Schäuble, με μεγάλη κάλυψη από τα μίντια και ισχυρή στήριξη από το οικονομικό και επιχειρηματικό κατεστημένο. Ο Merz είναι ίσως ο πιο γνήσιος εκφραστής της αμιγώς δεξιάς πτέρυγας του κόμματος και θεωρείται, ότι διαθέτει τα προτερήματα για να ξανακερδίσει δεξιές και κεντρώες χαμένες ψήφους. Μεταρρυθμίσεις, επιχειρηματικότητα, ευρωπαϊκή πολιτική είναι θέματα προτεραιότητας, όπως έχει δηλώσει. Πιθανή συγκατοίκησή του με την Καγκελάριο θα είναι δύσκολη, ενώ δεν θα είναι εύκολη η επικοινωνία με το SPD. Σε περίπτωση εκλογής του σίγουρα η κεντρική γραμμή του κόμματος θα μετατοπιστεί δεξιότερα στην πιο παραδοσιακή έκφρασή της και πιθανόν ο μεγάλος συνασπισμός να μην έχει μεγάλη διάρκεια. 

    Σε όλες τις δημοσκοπήσεις μεταξύ μελών CDU αλλά και Γερμανών πολιτών, ο Merz έρχεται με διαφορά πρώτος, η Kramp - Karrenbauer δεύτερη και ο Spahn τρίτος. Ωστόσο η κούρσα έχει δρόμο και πολλά μπορούν να αλλάξουν. 

    Συνέπειες για την ΕΕ και για την Ελλάδα ανάλογα με το αποτέλεσμα 

    Οι εξελίξεις στη Γερμανία και οι αναμενόμενες πολιτικές ανακατατάξεις, θα έχουν σαφώς συνέπειες και σε επίπεδο ευρωπαϊκής πολιτικής, ειδικά ενόψει των Ευρωεκλογών το 2019, λαμβανομένου επιπλέον υπόψη ότι CDU και SPD αποτελούσαν μέχρι τώρα τα κόμματα με τη μεγαλύτερη επιρροή στις αντίστοιχες πολιτικές ομάδες στο Ευρωκοινοβούλιο, ήτοι στο Ευρωπαϊκό Λαϊκό Κόμμα το CDU και την Ευρωπαϊκή Σοσιαλιστική Ομάδα το SPD αντίστοιχα. Μια σημαντική πτώση των ποσοστών τους στις ευρωεκλογές, θα έχει συνέπειες στην επιρροή και εκπροσώπηση των δύο πολιτικών ομάδων στην Ευρωβουλή. Τα ανωτέρω θα επηρεάσουν και την υποψηφιότητα του Weber για την Προεδρία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, καθότι αναμένει δυναμική στήριξή του από CDU/CSU. 

    Ως προς τις προτάσεις Macron για τη μεταρρύθμιση της ΕΕ και τη συζήτηση που είχε ξεκινήσει με τη γερμανική πλευρά, καθώς και την ανάγκη υλοποίησής τους το επόμενο διάστημα, μάλλον προς το παρόν μπαίνουν στον πάγο ή τουλάχιστον επιβραδύνονται, καθότι η Merkel ως Καγκελάριος μη ημερομηνία λήξης μάλλον θα δυσκολευτεί να λάβει τολμηρές αποφάσεις παρά θα επιδιώξει να ολοκληρώσει η ίδια από κοινού με τον Macron τις υπό συζήτηση μεταρρυθμίσεις στην ΕΕ, ενώ πιθανό να την προλάβουν και εσωτερικές πολιτικές εξελίξεις. 

    Για την Ελλάδα, μια ενδεχόμενη εκλογή Kramp-Karrenbauer, πιθανό να μην συνεπάγεται σημαντικές αλλαγές στη στάση της Γερμανίας, ως προς τα ανοιχτά θέματα που έχει με τους δανειστές, όπου κυρίαρχο λόγο έχει η Γερμανία, αλλά και τις γερμανικές αποζημιώσεις, ενώ στην περίπτωση εκλογής ενός εκ των δύο Merz ή Spahn, και κυρίως του δεύτερου, αναμένεται να δούμε μια ακόμα πιο δύσκολη και σκληρότερη στις διαπραγματεύσεις Γερμανία. 

    Η αποχώρηση της Merkel από κομματική ηγεσία και σταδιακά Καγκελαρία, πυροδοτεί σημαντικές εξελίξεις στο γερμανικό, ευρωπαϊκό και ελληνικό πολιτικό σκηνικό και θα δούμε πόσο πολύ θα ανατρέψει τις πολιτικές ισορροπίες. 

    *Γιάννης Σαλαβόπουλος, CEO, CAPITALS Circle Group (capitalscirclegroup.com, με έδρα το Βερολίνο, Strategy, PR, Investor Relations) & Καθηγητής Πανεπιστημίων SRH & HMKW Βερολίνου  

    ΣΑΣ ΑΡΕΣΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ;

    ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

    Δειτε τα πρωτοσελιδα ολων των εφημεριδων